Ukończono!

Wirusy kliniczne - podsumowanie

Herpeswirusy

HSV (wirus opryszczki pospolitej) - Duży wirus DNA, zakażenie LATENTNE na całe życie, nawrotowe - Kontakt bezpośredni, efekt cytopatyczny, syncytia (unikanie neutralizacji), latencja w NEURONACH - Reaktywacja: UVB, gorączka, stres, menstruacja, immunosupresja, HIV - Objawy: opryszczka wargowa, ZAPALENIE MÓZGU, zanokcica (ryzyko zawodowe!), infekcje noworodkowe - Hamowanie: ODPORNOŚĆ KOMÓRKOWA (nie humoralna!). Brak szczepionki. Rękawiczki!

VZV (varicella zoster virus — NIE mylić z WZW!) - OSPA WIETRZNA: pęcherzyki → strupy, zdrapywanie → BLIZNY ZANIKOWE, cięższe u dorosłych - PÓŁPASIEC: reaktywacja po 50. r.ż., wzdłuż DERMATOMU, NAWROTOWY, neuralgia popółpaścowa - Latencja w ZWOJACH NERWOWYCH. Droga: kropelkowa + kontakt z pęcherzykami - Szczepionka na ospę (żywa, obowiązkowa), na półpasiec (seniorzy, refundowana 60./65. r.ż.) - Immunoglobulina VZV: noworodki matek z ospą, personel nieszczepiony, immunosupresja

EBV (wirus Epsteina-Barr) - MONONUKLEOZA zakaźna ("choroba pocałunków"), chłoniak Burkitta, choroba Hodgkina - Ślina → nabłonek jamy ustnej → LIMFOCYTY B (unieśmiertelnienie) - Objawy: ogromne migdały, opuchnięte powieki, POWIĘKSZONA ŚLEDZIONA, wysypka po BŁĘDNYM antybiotyku - Na całe życie, nawrotowa

CMV (cytomegalowirus) - Latencja w LIMFOCYTACH T i MAKROFAGACH - Drogi wg wieku: noworodki (łożysko), dzieci (mleko/ślina/mocz), dorośli (płciowa/transfuzja/przeszczepy) - NOWORODKI: głuchota, zwapnienia wewnątrzczaszkowe, MIKROCEFALIA, opóźnienie umysłowe

Wirusy oddechowe i jelitowe

Koronawirusy: optimum 33-35°C, nabłonek górnych dróg oddechowych, PONOWNE ZAKAŻENIE możliwe (mutacje), SARS 2002 Chiny

Norowirusy: ODPORNE na detergenty/wysychanie/kwaśne pH, fekalno-oralna, objawy ustępują po 48H, ogniska: statki, szpitale, DPS

Paramyksowirusy: - ODRA: jeden serotyp, zakaźna PRZED objawami, SSPE (2 lata po, ŚMIERTELNE u dzieci) - ŚWINKA: jeden serotyp, zakaźna przed objawami, późna zima/wiosna - RSV: groźny dla NIEMOWLĄT (oskrzeliki, OIT), łagodny u dorosłych

Grypa: IAV/IBV, GENETYCZNIE NIESTABILNY, ZOONOTYCZNY. Sezon XI-III. Grupy ryzyka: seniorzy/DPS, choroby krążenia/oddechowe, PALACZE, ciężarne (AH1N1!), dzieci

Rotawirusy: NAJCZĘSTSZA biegunka u dzieci, odwodnienie zagrażające życiu (<1 r.ż.), DOUSTNA SZCZEPIONKA obowiązkowa (w pierwszych miesiącach życia!)

Wirusy krwiopochodne i zoonozy

Wścieklizna: mięśnie → nerwy → OUN → ślinianki. Drgawki, opistotonus, HYDROFOBIA. ŚMIERTELNA po objawach. Szczepienie PSÓW obowiązkowe

Filowirusy (Ebola/Marburg): nitkowate, GORĄCZKI KRWOTOCZNE, Afryka/Kongo

HIV: osłonkowy, łatwo dezaktywowany. Krew, seksualna (anal > ryzyko), okołoporodowa. ARV → wiremia NIEOZNACZALNA → nie transmituje, ale NIE wyleczenie. STI 10x zwiększają ryzyko

WZW (wirusowe zapalenie wątroby — NIE mylić z VZV!)

• Objawy wspólne: podwyższone AspAT/AlAT, ŻÓŁTACZKA, ciemny mocz, jasny stolec
• WZW A: fekalno-oralna, szczepionka DWUDAWKOWA (2 dawki = na całe życie, ~130-150 zł)
• WZW B: parenteralna + seksualna, szczepienie OBOWIĄZKOWE (od ~1989). Przed 1989 — nieszczepieni!
• WZW C: parenteralna + seksualna, BRAK SZCZEPIONKI, przewlekły 70%! → marskość → RAK WĄTROBY
• WZW D: delta, TYLKO z HBV
• WZW E: fekalno-oralna, groźny dla CIĘŻARNYCH

Priony

• NIE wirusy/bakterie — SFAŁDOWANE BIAŁKA
• Choroby: kuru (kanibalizm), CJD (Creutzfeldta-Jakoba), BSE (wściekłe krowy)
• NIEWRAŻLIWE na standardową dezynfekcję, diagnoza POSTMORTEM
• Objawy: otępienie, demielinizacja, jak Alzheimer